Viêm Mũi Xoang Trẻ Em

Viêm mũi xoang trẻ em thường hay gặp ở các cháu bị viêm mũi dị ứng, viêm VA, viêm amidan. Bệnh thường khởi đầu ở các cháu gầy yếu, hay sốt vặt, có yếu tố dị ứng, thường mắc bệnh viêm đường hô hấp trên, điều trị không khỏi dẫn đến viêm xoang.

Nguyên nhân

- Viêm đường hô hấp trên: Chảy mũi, ho, nghẹt mũi, sốt nhẹ, thường hay xảy ra, nhiều khi hết thuốc lại bị, thường dẫn đến biến chứng viêm tai giữa cấp.

- Viêm mũi dị ứng: Chảy mũi trong, nhiều em suốt ngày chảy mũi, khò khè, có kèm theo ral ở phổi. Có khoảng 40% trẻ viêm mũi dị ứng liên quan suyễn.

- Suyễn: Ngược lại, có khoảng 80% trẻ em suyễn liên quan đến dị ứng.

- Suy giảm miễn dịch: ở trẻ có liên quan cha mẹ bị AIDS

- Bất thường về hốc mũi: vẹo vách ngăn, quá phát cuốn mũi, quá phát VA vòm, VA vòi.

Các nguyên nhân trên kéo dài dai dẳng dẫn đến niêm mạc mũi phù nề dẫn đến tắc lỗ thông mũi xoang, ứ đọng dịch trong xoang.

Triệu chứng

- Chảy mũi đặc, xanh hay vàng, có mùi tanh.

- Ho do đàm, dịch chảy xuống họng thanh quản.

- Sốt nhẹ hay sốt cao tùy theo mức độ bội nhiễm phối hợp với viêm amidan.

- Thở hôi, khò khè.

- Trẻ quấy khóc do nghẹt mũi, phải há mồm để thở.

Khám nội soi mũi: Khe mũi hai bên nhiều dịch nhày, đặc, chảy từ cửa mũi sau xuống họng, niêm mạc cuốn mũi giữa, cuốn mũi dưới phù nề. Vòm mũi họng VA quá phát che kín cửa mũi sau, có khi đè vào vòi Eustache.

Điều Trị:
1.Nội khoa: Các thuốc hiệu quả tốt với viêm xoang trẻ em như Amoxiciline, Cefuroxime, Clarithrocine hay Azithromycine. Trường hợp không đáp ứng điều trị với Amoxilline cần thay bằng Clavulanate (90mg/kg). Thời gian điều trị trung bình từ 10 – 21 ngày. Hỗ trợ với Steroid xịt mũi. Rửa mũi làm sạch hốc mũi mỗi ngày. Kháng histamine có tác dụng hỗ trợ tốt.

2.Ngoại khoa: Trường hợp điều trị nội khoa không bớt, cần can thiệp ngoại khoa.

- Nạo VA: là một phẫu thuật ngoại khoa được ưu tiên, do VA phì đại gây tắc cửa mũi sau. Cần nạo VA cho trẻ sau 8 tháng tuổi. Có nhiều phương pháp nạo VA, tuỳ thuộc vào tay nghề của Bác sĩ và điều kiện y tế địa phương. Sau nạo VA trẻ phát triển tốt, hết sốt, hết chảy mũi, cơ thể tăng trường tốt. Tuy nhiên một số trường hợp không khỏi do viêm xoang, viêm mũi dị ứng, viêm tai giữa mãn tính và viêm amidan.

- Phẫu thuật nội soi mũi xoang chức năng(Fess): lấy đi tối thiểu bệnh tích mũi xoang, để lại các mô bình thường.

Chỉ định phẫu thuật Fess ở trẻ em:

+Viêm mũi xoang dị ứng, quá phát cuốn mũi gây nghẹt mũi, chảy mũi thường xuyên.

+Nghẹt mũi hoàn toàn do polype mũi.

+Polype cửa mũi sau.

+Biến chứng nội sọ do viêm xoang.

+Áp xe quanh ổ mắt.

+Làm tổn thương thần kinh thị giác, giảm thị lực.

+Viêm túi lệ.

+Viêm xoang do nấm.

BIẾN CHỨNG

1.Biến chứng ổ mắt: 75% bệnh nhi nhiễm trùng ổ mắt do viêm xoang. Biến chứng này nhiều hơn ở người lớn.

2.Biến chứng nội sọ:

Viêm màng não

Áp xe ngoài màng cứng, dưới màng cứng.

Áp xe não.

Thuyên tắc tĩnh mạch dọc trên.

<VIÊM XOANG DO NẤM Viêm mũi xoang là bệnh lý thường gặp, ảnh hưởng khoảng 15% dân số. Viêm xoang do nấm hiếm gặp hơn, nhưng bệnh này tăng trong hai thập kỷ gần đây, có thể là do những thuận lợi về kỹ thuật chẩn đoán hiện đại như CTScan, nội soi nên tỷ lệ bệnh viêm xoang do nấm ngày càng được phát hiện nhiều hơn.

Nguyên nhân

Do hít phải các bào tử nấm trong không khí, bụi đất, các bào tử nấm sẽ bám vào vách mũi, vào trong các xoang gây ra bệnh viêm xoang do nấm. Ngoài ra yếu tố thuận lợi do bệnh gây giảm hệ thống miễn dịch của người bệnh cũng như do việc tăng sử dụng kháng sinh và steroids. Người ta nhận thấy rằng nhiều người bị viêm xoang polype mũi thường có tổ chức nấm trong xoang. Ở Việt Nam những năm gần đây nhiều bệnh viện phát hiện viêm xoang do nấm khi phẫu thuật.

Triệu chứng

Triệu chứng của viêm xoang do nấm bao gồm các triệu chứng của viêm xoang như: nhức đầu, nghẹt mũi, chảy mũi, ho khan. Nhiều trường hợp đã mổ nhưng không khỏi do chưa lấy sạch tổ chức nấm.

Người bệnh có tiền sử bệnh viêm mũi xoang mãn tính, đã điều trị nhưng không khỏi. Mủ đặc dai, chảy xuống họng, polype hốc mũi. Đã mổ xoang hai, ba lần không khỏi.

Nội soi mũi xoang: có mủ đặc, dai màu trắng hay vàng rỉ sét, đôi khi kèm theo bọt khí, chảy từ khe mũi đến sàn mũi xuống họng

Điều trị

Nguyên tắc điều trị viêm xoang do nấm phải lấy sạch tổ chức nấm, rửa thuốc chống nấm và điều trị viêm xoang.

Việc điều trị viêm xoang do nấm muốn đạt hiệu quả phải lấy hết tổ chức nấm trong xoang, đồng thời bơm rửa thuốc chống nấm, đặt thuốc chống nấm, giải quyết những nguyên nhân gây bít tắc xoang như cắt polyp, quá phát cuốn mũi giữa, vẹo vách ngăn. Điều trị nội khoa không hiệu quả nên kết hợp phẫu thuật và điều trị kháng nấm có hiệu quả tốt hơn.

Phẫu thuật triệt căn được thực hiện nhằm lấy sạch tổ chức nấm trong xoang, các tổ chức viêm, rửa sạch các bào tử nấm còn nằm trong xoang, đặt thuốc chống nấm sẽ đảm bảo khỏi bệnh.

Rửa thuốc chống nấm sau phẫu thuật là cần thiết nhằm loại bỏ nốt các bào tử nấm còn sót lại trong xoang hay hốc mũi.

Theo: taimuihongsg.com

202/11